The Soap Factory Building: An Example of Industrial Heritage in Ayvalık
Authors : Esma Igüs
Pages : 419-436
View : 8 | Download : 4
Publication Date : 2022-06-26
Article Type : Research
Abstract :Bu çalışma, Ayvalık’ta yirminci yüzyılın başında inşa edilmiş bir sabunhaneye dairdir. Bölgenin taşınmaz endüstriyel mirası içerisinde tanımlanan sabunhaneler, tıpkı zeytinyağı fabrikaları gibi Ayvalık’ın geçmişteki ticari yaşamı açısından ehemmiyet taşır. Ayvalık’ın endüstriye dayalı mekânsal hafızasında önemli bir yer teşkil eden sabunhaneler, biçimsel olarak iki ana grupta değerlendirilir. Birinci grup, bağımsız tekil binalar olarak inşa edilmiş sabunhanelerdir. İkinci grup sabunhaneler ise, bir zeytinyağı fabrikasına bitişik adeta zeytinyağı fabrikasının ikizi gibi inşa edilmiştir. Sabunhanelerin, birçoğu günümüzde ya metruk haldedir ya da yeniden işlevlendirme neticesinde kafe, otel, dükkân gibi amaçlarla kullanılmaktadır. Makalenin konusunu oluşturan sabunhane, Ayvalık 150 Evler mahallesinde ve Ayvalık’ın tarihî endüstriyel üretim aksı üzerinde yer almaktadır. Dolayısıyla sabunhane, mekânsal olarak dönemi içerisinde Ayvalık’ın üretim ve ticari açıdan yoğun olduğu bir alanında konumlanmıştır. Çalışmada öncelikle saha çalışması, daha sonra da arşiv çalışması ve literatür taraması yapılmıştır. Elde edilen bilgiler ve yapılan tespitler neticesinde sabunhane, mimarlık ve sanat tarihi disiplinleri çerçevesinde tarihsellik bağlamında incelenmiş ve kütlesel, strüktürel olarak çözümlenmiştirKeywords : Ayvalık, Taşınmaz Kültürel Miras, Endüstriyel Mimarlık Mirası, Sabunhane