- Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
- Vol: 7 Issue: 1
- ALEVİ SÜNNİ BÜTÜNLEŞMESİNİN ÖNÜNDEKİ ENGELLER: TARİHSEL YANLIŞ ALGILAMALAR*
ALEVİ SÜNNİ BÜTÜNLEŞMESİNİN ÖNÜNDEKİ ENGELLER: TARİHSEL YANLIŞ ALGILAMALAR*
Authors : Eşref Doğan, Hasan Çelik
Pages : 121-138
Doi:10.17218/husbed.15009
View : 13 | Download : 5
Publication Date : 2014-08-05
Article Type : Research
Abstract :Bu makalemizde; Alevi – Sünni ayrımının tarihsel ayrılık noktaları irdelenecektir. Siyasi çekişmelerin, inançsal bir ayrılık ve çoğu zamanda mezhepsel bir farkındalık oluşturulacak şekilde işlenmesinin tarihsel hataları mercek altına alınacaktır. İki Türk hükümdarı olan Yavuz Sultan Selim Han ve Şah İsmail›in "cihan hâkimiyetini” elde etme çabaları neticesinde, inançların mezhepsel ayrılıklar olarak işlenmesi süreçleri bir boyutuyla açıklanacaktır. 1514’te ki kırılma noktasından hareketle tarihsel yanılgıları, yanlışları ve böylece Alevi-Sünni bütünleşmesinin önündeki engelleri tartışacağız. Yavuz Sultan Selim ile başlayan kırılmanın, çağımız Türkiye’sindeki etkileri, sosyal ve siyasi huzursuzluklarla dolu son kırk yılı ve bugünü mercek altına alıp kısmen de olsa çözüm önerileri üzerinde duracağız. Siyasi alandaki mücadelenin, mezhepsel ayrılıklara dönüşmesi için verilmiş olan ve günümüzde de yansımalarını görebildiğimiz şeyhülislam fetvalarını ve bu fetvalar neticesinde yaşanan acılara bir nebzede olsa değinilecektir. Alevilerin, tarihsel hafızalarında yer alan birçok acının, siyasi otoriteler tarafından "bilinçsizce” hatırlatılması çabalarının örnekleri siz araştırmacıların eleştirisine sunulacaktır. Makalenin son aşamasında da Alevi – Sünni bütünleşmesinin sağlanabilmesi için devlet ve halk tarafından atılması gereken adımlar açıklanacaktır. Böylece tarihsel hatalarla yoğrulmaya çalışılan ve ülkemizde oluşmaya başlayan "toplumsal birliktelik kültürünün” önündeki en büyük engel olarak duran Alevi - Sünni ayrımı, tarihin tozlu raflarına gönderilecektir. Alevi - Sünni ayrımı, Alevi - Sünni bütünleşmesine dönüşebilecek ve "birlikte yaşama kültürü” gelecek kuşaklara miras olarak bırakılabilecektir.Keywords : Alevi, Bektaşi, Sünni, Kültür, Bütünleşme