- Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi
- Vol: 12 Issue: 1
- Millî Edebiyat Bağlamında Müfide Ferit Tek’in Aydemir Adlı Romanı
Millî Edebiyat Bağlamında Müfide Ferit Tek’in Aydemir Adlı Romanı
Authors : Mahfuz Zariç
Pages : 106-122
Doi:10.55024/buyasambid.1069063
View : 13 | Download : 6
Publication Date : 2022-06-30
Article Type : Research
Abstract :Müfide Ferit Tek tarafından 1919’da yayımlanmış olan Aydemir adlı roman, Halide Edip Adıvar’ın 1912’de yayımlanmış Yeni Turan adlı eserinden sonra, Türkçülük-Turancılık düşüncesinin izleğe dönüştürüldüğü ikinci romandır. Aydemir, Genç Kalemler dergisinde 1 Nisan 1911’de yayımlanan "Yeni Lisan başlıklı” makale ile başlatılan Millî Edebiyat anlayışı çerçevesinde kaleme alınmıştır. Romandaki vakalar, İstanbul ve Türkistan olmak üzere iki ayrı mekânda geçmektedir. Budizm ve Hristiyanlık inançlarına göndermelerde bulunulan eserde ferdî aşk, yurt sevgisi, özlem, Rus emperyalizmi, Türk birliği, Batı medeniyeti, kozmopolitlik, millî devlet, İttihat ve Terakki Cemiyeti, fedakârlık, evlilik kurumu, eğitim, sanat, ekonomik sorunlar, tarih bilinci, asimilasyon ve aydın problemi gibi konulara yer verilmiştir. Bu yazıda da Aydemir romanı, edebiyat tarihlerinde sınırları genellikle 1911-1923 tarihleri ile belirlenen Millî Edebiyat anlayışı çerçevesinde "milliyetçilik ideali ve millet coğrafyası, Osmanlıcılık, çağdaşlık ve Meşrutiyet, semboller ve zıtlıklar ile dil ve üslup” konu ve duyarlıkları bakımından incelenecektir.Keywords : Müfide Ferit Tek, Aydemir, Millî Edebiyat, milliyetçilik, Osmanlıcılık, Rus emperyalizmi.