Avrupalı Türkler Ana Dili Eğitimi Çalıştayları Üzerine Bir Değerlendirme
Authors : Talat Aytan, Ayşe Başkapan, Güllü Uysal
Pages : 16-34
View : 11 | Download : 7
Publication Date : 2018-09-15
Article Type : Research
Abstract :Türkçe öğretiminin çalışma sahaları arasında ana dili eğitimi ve öğretimi, Türk Soylulara Türkçe Öğretimi, Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretimi ve İki Dillilere Türkçe öğretimi yer almaktadır. Evrensel ya da sezgisel dilbilgisine göre, kişinin doğup büyüdüğü çevrede maruz kaldığı dil, ana dilini ya da ilk dilini; sonradan formal ya da informal saiklerle öğrendiği dil de ikinci dilini oluşturur. İlk dilin kazanılması edinim, ikinci dilin kazanılması ise öğrenim kavramlarıyla karşılanmaktadır. İkinci bir dilin kazanılması ana dilinin fonolojik, morfolojik, sentaktik ve semantik dünyasıyla kazanılmasını gerektirir. Beylik bir metaforu ödünçleme pahasına, ancak sağlam bir temel üzerine kat çıkılabileceği gerçeğinden hareketle halk arasında "gurbetçi” olarak tabir edilen vatandaşlarımızın yaşadıkları ülkedeki dili Avrupa Dil Portfolyosu’na göre ileri seviyede iktisap etmesi güçlü bir Türkçe ana dili alt yapısıyla mümkündür. "Uzaktaki yakınlarımız”ın okuduğunu anlama, sözlü iletişim ve yazma becerilerinin hem ana dilinde hem de yabancı dilde gelişmesi kültürümüzün Batı cephesinde ihyası ve idamesi cihetiyle büyük önem arz etmektedir. İki dillilere Türkçe öğretimine yönelik çalışmalar, son yıllarda dikkate değer bir ivme kazanmıştır. Bu itibarla, Batı Avrupa’da yaşayan Türklerin ana dillerini edinmesi ve yaşadıkları ülkenin resmî dilini öğrenmesi, başka bir ifadeyle iki dillilik noktasında büyük problemler yaşadığı bilinmektedir. Türkçenin eğitimi ve öğretimi alanında yapılan çalışmaların; "nüfusumuzun nüfuza” dönüşmesi, kültür, kimlik ve aidiyet meselelerinin çözümü açısından Avrupalı Türklerin başa çıkmaya çalıştığı problemlere hassasiyet göstermesi gerekmektedir. Bu çalışmada Sakarya Üniversitesi öncülüğünde 2013, 2015 ve 2016 yıllarında tertip edilen Avrupalı Türkler Ana Dili Eğitimi Çalıştayları tartışılan konular, durum saptamaları ve çözüm önerileri cihetiyle bir içerik analizine tabi tutulmuştur. Avrupalı Türklerin dil eğitimi konusunda; ders araç gereçlerinden ölçme değerlendirmeye, öğretmen yetiştirmeden sivil toplum kuruluşlarıyla iş birliğine, ülkelerin dil ve kültür politikalarından Türkçe öğretimini deruhte eden kurumların eğitim iklimine kadar uzanan geniş bir problem haritasına sahip olduğu ortaya konmuş ve söz konusu problemlerin çözüm önerileri dikkatlere sunulmuştur.Keywords : Avrupa’da Türkçe Öğretimi, ana dili eğitim çalıştayları, iki dillilik