- Dil ve Edebiyat Araştırmaları
- Vol: 19 Issue: 19
- Kurmaca ile Gerçeklik Arasında Bir Yazar: Ahmet Mithat Efendi
Kurmaca ile Gerçeklik Arasında Bir Yazar: Ahmet Mithat Efendi
Authors : Muhittin Doğan
Pages : 13-36
Doi:10.30767/diledeara.542581
View : 9 | Download : 6
Publication Date : 2019-03-21
Article Type : Research
Abstract :Osmanlının kendi dışındaki dünyaları tanıma girişimleri Gazavatnamelerle, yabancı diyarlara esir düşenlerin anı ve mektuplarıyla başlayıp sefaretname ve seyahatnamelerle devam eder. Ana işlevlerinden birisi de doğduğu toplumların yaşamlarına ayna tutmak olan roman türü, Tanzimat’la birlikte yeni bir görev üstlenerek, Osmanlı halkının Batıya açılan pencerelerinden birisi olur. Başlangıçta çoğu Osmanlı yazarı, romanlar sayesinde hem halkı eğitmeyi hem de Batılı hayatı onlara tanıtmayı amaçlarlar. Bu yazarlardan birisi de edebiyatın her alanında eserler veren Ahmet Mithat Efendi’dir. Edebiyatın asıl amacının halkı eğitmek olduğuna inanan yazar, Paris’i hiç görmeden yazdığı Paris’te bir Türk adlı romanı ve uzunca bir Avrupa yolculuğuna çıkarak oluşturduğu Avrupa’da Bir Cevelan adlı seyahatnamesinde, Osmanlı okuyucusu için geniş bir Avrupa penceresi açmaya çalışır. Aynı amaçlar için yazılmış her iki eserde de birçok ortak nokta olduğu okuyucunun gözünden kaçmaz. Her iki eserde de yazar, Osmanlı kültürünün yılmaz bir savunucusudur, ilerlemiş Avrupa medeniyetinden ülkesine faydalı olacağına inandığı bütün yenilikler hakkında bilgi edinmek ve onları ülkesinde tanıtmak gayesinden hiç vazgeçmez.Keywords : Seyahatname