- Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim (TEKE) Dergisi
- Vol: 10 Issue: 4
- METİNSELLİK İLE YAZINSALLIK KAVRAMI VE HASAN ALİ TOPTAŞ’IN BİR DÜNYANIN AKŞAM RESMİ ÖYKÜSÜNÜN METİNS...
METİNSELLİK İLE YAZINSALLIK KAVRAMI VE HASAN ALİ TOPTAŞ’IN BİR DÜNYANIN AKŞAM RESMİ ÖYKÜSÜNÜN METİNSELLİK İLE YAZINSALLIK BAĞLAMINDA İNCELENMESİ
Authors : Enser Yilmaz
Pages : 1371-1392
View : 8 | Download : 3
Publication Date : 2021-12-15
Article Type : Research
Abstract :Metinsellik temelde bağdaşıklık ve tutarlılık ölçütlerine dayanarak metni, dilbilgisel açıdan tahlil etmeye çalışan bir yöntemdir. Bağdaşıklık ve tutarlılık metinselliğin iki önemli unsuru olarak karşımıza çıkar. Bağdaşıklıkta bir metni oluşturan dilsel ögelerin birbiri ile olan ilişkisi ve oluşturdukları düzene, tutarlılıkta ise metnin mantıksal işleyişine dikkat edilir. Tutarlık, birçok noktadan bağdaşık ögelerinin oluşturduğu anlamsal bütünlükten kaynaklandığı için bağdaşıklıkla ilişkili olarak ele alınır. Sıradan metinleri, bağdaşıklık ve tutarlılık ölçütleriyle inceleyip metinsellik açısından çıkarımda bulunmak oldukça kolaydır. Fakat imgesel dilin kullanıldığı ve konuşma dilinin çoğu zaman terkedildiği edebî eserleri metinsellik ölçütlerine göre incelemek zahmetli ve farklı bakış açılarına başvurmayı gerektiren bir süreçtir. Her şeyden önce edebî eseri anlamak sadece metinsellik ölçütleriyle gerçekleştirilemez. Çünkü edebî eserin aynı zamanda sanatsal yönüne işaret eden ve metinsel özellikleriyle de ilişkili olan yazınsallık özelliği söz konusudur. Metni daha iyi anlayabilme adına metinsellik ölçütleriyle birlikte yazınsallık özelliğinin de ortaya konulması elzemdir. Bu çalışmada metinsellik ve yazınsallık kavramları üzerinde durulduktan sonra Hasan Ali Toptaş’ın Bir Dünyanın Akşam Resmi öyküsü metinsellik ve yazınsallık bağlamında tahlil edilecektir.Keywords : Metinsellik, Yazınsallık, Hasan Ali Toptaş, Bir Dünyanın Akşam Resmi