- RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi
- Issue: 4 Special Issue
- Kadın Jeokritiğinin Erkek Otokritiği Üzerine Etkisi: Assia Djebar Medine’den Uzaklarda - Nedim Gürse...
Kadın Jeokritiğinin Erkek Otokritiği Üzerine Etkisi: Assia Djebar Medine’den Uzaklarda - Nedim Gürsel Allah’ın Kızları
Authors : Cansu Gümüştaş Şen
Pages : 70-77
Doi:10.29000/rumelide.336461
View : 10 | Download : 5
Publication Date : 2016-04-21
Article Type : Research
Abstract :Zaman ve mekân sorunsalı uzun seneler boyunca tek odaklı olarak irdelenirken, 20. yy’da yaşanan sosyo-ekonomik ve politik gelişmelerin etkisiyle yeni bir boyut kazanmıştır. Söz konusu olan, bu yeni çok disiplinli anlamlandırmayı bir nebze aydınlatabilmek için, bu çalışmada her ikisi de Frankofon ve Akdenizli yazar olan Assia Djebar’ın "Medine’den Uzaklarda” ve Nedim Gürsel’in "Allah’ın Kızları” adlı yapıtına yer verildi. Nedim Gürsel, eserinde Cahiliye ve İslamiyet’in doğduğu dönemi yeniden canlandırırken, Assia Djebar, Hz. Muhammed’in ölümü ile başlayan dört halife dönemini yeniden kurgular. Ve eserlerinde, her ikisi de birbirini bütünleyen zaman dilimlerinde, aynı topraklara, İslam coğrafyasına (Mekke ve Medine’ye) zihinsel yolculuk yaparlar. Burada, daha önceden var olan ve her daim var olacak unsurlara, kimi yerlerde örtüşen kimi yerlerde ayrışan kadın ve erkek bakış açısı getirmişlerdir. Birçok kere anlamlandırılmış bu zaman ve mekânlara, özyaşamöykülerinden yola çıkarak Frankofon, Akdenizli, çift kültürlü, sömürgeciliği yaşamış yazarlar olarak yeni anlamlar yüklemişlerdir. Tabi bu yaratma süreci, sosyo-kültürel alanda genel olarak kabul görmüş İslam paradigmasından bağımsız olarak düşünülmemelidir. Bu yerleşik paradigma ile yeni paradigmalar arasındaki gelgitler ise; bize metinlerarasılık (intertekstüalite) kavramını çağrıştırmaktadır. Daha önce kaleme alınmış olan, İslam coğrafyasına eleştirel yaklaşım (jeokritik) getiren "Medine’den Uzaklarda” eseri, daha sonra kaleme alınan Nedim Gürsel’in "Allah’ın Kızları” adlı yazınını, konu ve stil bakımından derinden etkilemiş fakat onun yazınında ve hayal gücünde jeokritik özeleştiriye (otokritik) dönüşmüştür.Keywords : Assia Djebar “Medine’den Uzaklarda”, Nedim Gürsel “Allah’ın Kızları”, zaman ve mekân sorunsalı, jeoktritik