- Liberal Düşünce Dergisi
- Issue: 107
- Çağdaş Nedensellik Anlayışında İki Model: Yeni Humecu Görüş ve Yeni Aristotelesci Görüş
Çağdaş Nedensellik Anlayışında İki Model: Yeni Humecu Görüş ve Yeni Aristotelesci Görüş
Authors : Sercan Palavan
Pages : 19-34
Doi:10.36484/liberal.1135521
View : 9 | Download : 12
Publication Date : 2022-09-25
Article Type : Research
Abstract :Bilim felsefesinde (özellikle çağdaş analitik bilim felsefesinde) kabaca iki farklı nedensellik modeli vardır: Yeni Humecu görüş ve Yeni Aristotelesci görüş. Böyle bir ayrımın arka planında şüphesiz David Hume’un nedensellik ilişkisine yönelik yapmış olduğu çığır açıcı açıklamalar yer almaktadır. Öyle ki, değinilen görüşlerden ilki, Hume’un nedensellik ilişkisine yönelik düşüncelerine dayanır. İkincisi ise Hume’un düşüncelerinin karşısında konumlanır. Ve çoğunlukla Aristoteles’in nedensellik ilişkisi hakkındaki düşüncelerine dayanır. İster savunulsun ister eleştirilsin Hume’un nedensellik analizi çağdaş nedensellik analizi için önemli bir yol haritasıdır. Çalışmamızı bu yol haritası üzerinden inşa edeceğiz. Daha sonra her iki görüşün argümanlarını inceleyeceğiz. Ayrıca Yeni Aristotelesci görüşün içerdiği argümanların daha tutarlı ve işlevsel olduğunu savunacağız.Keywords : Hume, düzenlilikler, karşı olgusallık, nedensel güç, eğilimsel nedensellik, Regularities, Counterfactualty, Causal Power, Dispositional Causation